Her çocuğun gelişimsel hızı farklıdır. Bu nedenle her çocuk için farklı zamanlarda tuvalet eğitimine başlanabilir. Bir çok anne- baba çocuklarının bir an önce çiş eğitimine geçmesi için acele etmekte ya da bu konuda geç kaldığını düşünmektedir. Tuvalet eğitimi için bazı çocuklar 3-3.5 yaşa kadar fiziksel ve zihinsel anlamda hazır olmazken bazı çocuklar 18- 24. aylarda hazırım sinyalleri vermekte ve kısa bir sürede tuvalet eğitimini tamamlamaktadır. Öncelikli olarak çocuğunuzun tuvalet eğitimi alabilmesi için, fiziksel ve zihinsel anlamda buna hazır olması gerekir. Eğer çocuğunuz 3 saatten fazla idrarını tutabiliyor hale gelebiliyorsa bu sürece hazır hale gelebildiğini gösterir. Çünkü çocuğunuz artık fiziksel ve zihinsel anlamda gerekli olan mesane kontrolünü sağlayabilmiştir. Tuvaletinin geldiğini size davranışsal ya da sözel anlamda işaret veriyorsa hemen bu uyarıları fark etmeli ve onu eğlenceli bir şekilde tuvalete götürmelisiniz. Çocuğunuzu tuvalet eğitimine olan motivasyonu da oldukça önemlidir. Tuvalete giderken sizi taklit etmeye başlamışsa ve bağımsız olarak hareketlerini kontrol etme ihtiyacı duyuyorsa (ben yapacağım gibi) işiniz daha da kolaylaşır. Fakat tuvalet eğitimi için bu motivasyonu sağlaması için sabırlı olmalı ve onu beklemelisiniz. Önemli olan sizin eğitime başlama kararınız değil onun hazır olduğu andır. Siz ne kadar çok isteseniz de, çok çabalar gösterseniz de bu eğitim süreci başarısız olabilir, o hazır olduğunda size olumlu tepkiler verecektir. Bazı çocuklar tuvalet eğitimi sürecini kısa bir zamanda tamamlarken, bazı çocuklarda bu süreç ayları alabilir. Bunun için acele etmemeli, çocuğa baskı yapmamalı ve endişenizi çocuğunuza hissettirmemelisiniz. Bunu hisseden çocuğunuzun tuvalet eğitimi gecikecek ve çocuğunuz beklediğiniz tepkileri veremeyecektir.

tuvalet-egitimi33

 

Tuvalet eğitimi için hazır olduğunu hissettiğiniz çocuğunuzla önce bir alışverişe çıkabilir ve ona kendi seçtiği ve beğendiği bir tuvalet oturağı alabilirsiniz. Eve bunu getirdiğinizde tuvalette istediği bir köşeye birlikte yerleştirebilirsiniz. Eğer yetişkin tuvaletine yerleştirilen bir oturak almış iseniz çocuğunuzun kendisini güvende hissetmesi ve korkmaması için ayaklarını koyabileceği bir zemin hazırlayabilirsiniz. Bu yaş dönemleri taklit davranışların en çok gözlemlendiği dönemdir. Bu nedenle tuvalet eğitimi için sizi taklit etmesini sağlayabilirsiniz. Çocuğunuz tuvalet eğitimi için oturağına oturmayı kabul ettiğinde, bu davranışın onun yaşamının rutin bir parçası olduğunu ona gösterebilirsiniz. Tuvalet eğitimi sırasında çocuğunuza bunu çok sık sık hatırlatır ve onu sürekli olarak tuvalete götürürseniz onu sıkabilir ve sizinle inatlaşmasına neden olabilirsiniz. Bazen de tuvalete gidemediğinde ya da yetişemediğinde altına kaçırabilir, bu olağan karşılanması gereken bir durumdur, hemen eskisi gibi rutin temizliğini yapabilir, başarılarını övebilirsiniz , bu tip kazalar görmezden gelinebilir. Bu tip durumlarda kendisini suçlu hissetmemesine özellikle özen gösterilmelidir.

Tuvalet Eğitiminde Dikkat Edilmesi Gerekenler:

– Eğer anne çocuğun altını değiştirirken yüzünü buruşturup, burnunu kapatır ve tiksindiğini belli ederse, çocuk kaka ve idrar yapmanın kötü bir davranış olduğunu düşünür.
– Çocuk elbiselerini çıkartmadan lazımlığa oturmalıdır.
– Her seferinde altı banyoda değiştirilmelidir.
– Tuvaletten sonra ellerini yıkama alışkanlığı kazandırılmalıdır.
cocuklarda_tuvalet_egitimi_kucuk
Tuvalet Eğitimi Sırasında ve Sonrasında Karşılaşılan Sorunlar Nelerdir?
Bazen anneler tuvalet eğitimine gereğinden fazla eğilirler. Erken yaşta çocuğun bedensel ve zihinsel olgunluğa erişmesini beklemeden çocukta tuvalet eğitimine başlanması, çocukta çeşitli davranış sorunlarına ve tuvalet eğitiminin çok geç kazanılmasına sebep olur. Çocuk hazır olmadığı bir dönemde idrarını ve kakasını tutmaya ve kontrol etmeye zorlanırsa ve altına kaçırdığında cezayla karşılaşırsa, ileride inatçı, titiz ve takıntılı bir kişilik özelliğine sahip olur.

Hatalı Tuvalet Eğitine Bağlı Olarak Gelişen Problem Davranışlar Nelerdir?
Altını Islatma (Enürezis)
Alt ıslatma nedenleri: kalıtım, gelişimsel bozukluk, organik rahatsızlıklar, seksüel zorlanma, şiddet uygulanması, yoğun stres, yeni kardeş kıskançlığıdır. Tuvalet eğitimi sırasında alt ıslatma sorununa neden olan altta yatan bir organik sorun yoksa,kendi haline bırakıldığında da düzelme eğilimindedir. Gündüzleri 3-4 yaşına kadar, geceleri 5-6 yaşına kadar çocuğun bazen altını ıslatması normal görülebilir. Alt ıslatma konusunda çocuğu suçlayıcı ve utandırıcı sözlerden kaçınmak gerekir. Eğer yeni bir durum söz konusu ise, çocuğun yeni duruma alışması için zaman verilmelidir. Çocuğun özsaygısını kazanması için başarabileceği görevler verilmelidir.

Dışkı Kaçırma (Enkoprezis)
Çocuğun gelişim düzeyine uygun olarak kaka kontrolünü sağlayamamasına enkoprezis denir. Erkek çocuklarda daha sık görülür. Dışkı kaçırma, idrar kaçırmaya oranla daha zor düzelir ve uğraştırıcıdır. Tedavi edilmezse çocuğun yaşamını olumsuz etkiler.
Enkoprezise yol açan sebepler: Kabızlık, ishal, taşınma, yeni kardeş gelmesi, cinsel istismardır.